به گزارش «نفت ما»، بازار نفت در هفتههای اخیر شاهد نوسانات چشمگیری بوده است. قیمت هر بشکه نفت برنت که در ابتدای سال جاری حدود ۷۵ دلار بود، با تشدید تنشهای ژئوپلیتیکی در خاورمیانه و تداوم جنگ روسیه و اوکراین، روندی صعودی در پیش گرفته و این هفته با ۹۷ دلار آغاز شد. ادامهٔ حملات یمن به تأسیسات انرژی عربستان در روز سهشنبه، این روند را تشدید کرد و قیمت را به آستانهٔ سهرقمی و عدد ۹۹ دلار رساند. برخی تحلیلگران این جهش را نشانهای از ناامیدی بازار نسبت به دستیابی به توافق در جبهههای مختلف جنگ، از جمله ایران و آمریکا، روسیه و اوکراین، یمن و عربستان، و لبنان و اسرائیل میدانند.
در همین حال، گلدمن ساکس در گزارشی دو سناریوی محتمل را برای آیندهٔ قیمت نفت ترسیم کرده است. بر اساس سناریوی نخست، در صورت تشدید اختلالات در کشتیرانی و کاهش عرضه، بهای هر بشکه میتواند تا سطح ۱۲۰ دلار صعود کند. در سناریوی دوم، اما در صورت بازگشت صادرات خاورمیانه به روال عادی، احتمال سقوط قیمت به حوالی ۸۰ دلار در هر بشکه دور از انتظار نخواهد بود. بهنظر میرسد این گزارش، عامل تردد نفتکشها را بهعنوان مهمترین متغیر تأثیرگذار بر قیمت نفت معرفی میکند، هرچند سناریوی دوم نیز بیانگر نقش پررنگ ثبات در عبور و مرور دریایی است.
این در حالی است که کارشناسان، علاوه بر عامل کشتیرانی، بر رفتار خریداران بزرگی همچون چین یا سیاستهای تولیدکنندگان آمریکایی نیز تأکید دارند. در همین رابطه، «نفت ما» در گفتوگو با سعید ساویز، کارشناس حوزهٔ انرژی، چشمانداز قیمت جهانی نفت و عوامل مؤثر بر آن را بررسی کرده است.
بازار نگرانی بابت تأمین نفت ندارد
سعید ساویز در این باره میگوید: «دو عامل اصلی بر قیمت نفت تأثیر میگذارند: کمبود فیزیکی و انتظارات بازار نسبت به آینده. انتظارات معمولاً تحت تأثیر تنشهای نظامی و ژئوپلیتیک در خلیجفارس یا جنگ روسیه و اوکراین شکل میگیرند، اما در شرایط کنونی، بازار نگرانی چندانی از این بابت ندارد و انتظار تأمین نیاز مصرفی خود را دارد. بههمیندلیل، قیمت واکنش پانیکوار نشان نداده و هرچند از سطوح ۶۰‑۷۰ دلاری بالاتر آمده، اما معمولاً در بازهٔ ۸۰‑۹۰ دلار نوسان میکند و بهندرت از آن فراتر میرود.»
او میافزاید: «حتی اگر تنشها میان ایران و آمریکا تشدید شود، کارت تنگهٔ هرمز دیگر کارایی سابق را ندارد و با توجه به اینکه روزانه هفت تا هشت میلیون بشکه از این تنگه عبور میکند، بازار به تأمین نفت موردنیاز خود مطمئن است و قیمتها از این بازهها بالاتر نمیرود.»
چه کسی بازار نفت را هدایت میکند؟
این کارشناس انرژی درباره سکاندار اصلی بازار نفت میگوید: «بهنظر میرسد بازار نفت عملاً در کنترل آمریکاست و این کشور با هدفگذاری قیمتهای ۹۰، ۱۰۰ و ۱۱۰ دلاری، روند بازار را هدایت میکند. هر بار که به این سطوح میرسند، قیمت بهندرت از آنها فراتر میرود. گویی مجموعهای از معاملات هماهنگ وجود دارد که امکان تثبیت قیمت در هر یک از این بازهها را فراهم میآورد. هرچند هویت و منطق منافع این اقدامات برای ما پنهان است، اما تسلط آشکار بر بازار غیرقابلانکار است.»
او در ادامه با اشاره به تحولات سیاسی میگوید: «در سطح سیاسی، راستگرایان در آمریکا و همچنین آلمان که عمدتاً از فعالان حوزهٔ نفت و انرژی هستند، بر بازار مسلط شدهاند. بهگمانم آنها در کوتاهمدت قصد دارند نفت را در محدودهٔ ۸۰ تا ۱۰۰ دلار نگه دارند، اما در بلندمدت چنین رویکردی ندارند. بهمحض آنکه مناقشه با ایران به هر شکلی حل شود، قیمت میتواند تا سطح ۶۰ دلار سقوط کند؛ بنابراین، با توجه به چشمانداز کاهش قیمت در آینده، در حال حاضر از فرصت حفظ نفت در بازهٔ ۹۰ تا ۱۰۰ دلار حداکثر بهرهبرداری را میکنند.»
چین تأثیرگذاری کمتری بر قیمت نفت نسبت به آمریکا دارد
وی معتقد است:«نقش بازار و سیاستهای دولت آمریکا در تعیین قیمت نفت، پررنگتر از گذشته شده؛ در مقابل، خریداران بزرگی همچون چین، بهدلیل کاهش تقاضای داخلی، رویآوری به انرژیهای جایگزین، و کاهش حضور در صادرات فرآوردههایی نظیر مازوت و گازوئیل، تأثیر چندانی بر قیمتهای جهانی ندارند. این امر، حساسیت بازار را کاهش داده و از افزایش چشمگیر قیمتها جلوگیری کرده است.»





دیدگاه ها